Κάπου ανάμεσα στις κραυγές, τα «δικαιώματα στη σιωπή» και τις Πόρσε των 47.000 ευρώ, έπεσε και η πιο εγκληματική λεπτομέρεια της ημέρας: το επίθετο. Το Ξυλούρης. Ένα όνομα φορτωμένο με Ιστορία, με αγώνες, με αίμα, με φωνή που σκοτείνιαζε δικτατορίες και φώτιζε ανθρώπους που είχαν ξεχάσει τι σημαίνει ελευθερία. Ένα όνομα που κάποτε έκανε χούντες να τρέμουν και λαούς να σηκώνονται όρθιοι, βρέθηκε χθες να κυλιέται στα πατώματα της Βουλής δίπλα σε φραπέδες, ψευδομαρτυρίες, Πόρσε 47.000 ευρώ και ατάκες τύπου «σιγά μη σκίσεις κανένα καλσόν». Δεν ήταν πολιτική διαδικασία. Ήταν ύβρις. Ήταν παραβίαση ιερού. Και τότε γεννήθηκε η σκέψη που κανείς δεν τόλμησε να πει φωναχτά:
Μήπως, ρε παιδιά, η Εξεταστική θα είχε σταθεί πιο ψηλά, αν είχε το θάρρος να πει στον άνθρωπο που κακοποιεί το επίθετο: «Κύριε… αλλάξτε επώνυμο, έστω και αν είναι συνωνυμία, για όσο διαρκεί η διαδικασία. Όχι για εμάς. Για τον Νίκο Ξυλούρη»,
Αν υπήρχε έστω ένα μόριο ντροπής στην Εξεταστική, χθες θα είχε σηκωθεί κάποιος να πει το αυτονόητο: «Κύριε, όσο διαρκεί αυτή η διαδικασία αλλάξτε επίθετο, γιατί το Ξυλούρης δεν έχει γεννηθεί για να κυλιέται στη λάσπη με Πόρσε, ομερτά και επιλεκτικές σιωπές. Αυτό το όνομα τραγούδησε λεβεντιά σε εποχές που υπήρχε πραγματικός κίνδυνος, όχι θεατρινισμός». Το να το ακούς σήμερα να μπλέκεται με βουλευτικά καβγαδάκια και υστερικά πρακτικά δεν είναι απλώς προσβολή, είναι ιεροσυλία. Αν ο Νίκος Ξυλούρης ζούσε, θα έμπαινε στην αίθουσα, θα κατέβαζε μικρόφωνα και θα φώναζε: ‘Μη βεβηλώνετε το όνομά μου για να κάνετε likes’. Κι αν η Εξεταστική είχε πραγματικά κότσια, θα τον άκουγε. Αλλά δεν είχε. Και γι’ αυτό το όνομα Ξυλούρης βγήκε από χθες πιο λερωμένο απ’ όσο του άξιζε ποτέ.
Γιατί πώς να αντέξει η δημοκρατία να βλέπει το ίδιο όνομα που κάποτε τραγουδούσε το «Πότε θα κάνει ξαστεριά» να συνδέεται με ομερτά, με απειλές, με δικαιώματα σιωπής αλά καρτ, με πανηγύρια κοινοβουλευτικού trash; Μέχρι κι οι τοίχοι του Κοινοβουλίου θα ντράπηκαν. Αυτοί που είδαν τον Καραμανλή να μιλάει για τη δημοκρατία του ’74, αυτοί που άκουσαν τον Χατζιδάκι να μιλάει για την ελευθερία.
Και χθες… άκουσαν «Πόρσε, κύριε Ξυλούρη;»
Αν υπήρχε ίχνος θεσμικής αξιοπρέπειας, η επιτροπή θα έλεγε:
«Δεν μπορούμε να αφήσουμε το όνομα Ξυλούρης να σύρεται σε αυτό το βούρκο. Κρατήστε το για τον δικαστή. Όχι για εμάς.»
Γιατί ο Νίκος Ξυλούρης στάθηκε στο ύψος του σε εποχές που η αλήθεια πληρωνόταν με αίμα. Ενώ χθες, το επίθετο του σύρθηκε σε ένα θλιβερό πολιτικό τσίρκο όπου κανείς δεν ήξερε ποιος λέει αλήθεια, ποιος παίζει θέατρο, ποιος καταρρέει και ποιος επενδύει στο χάος. Αν υπάρχει έγκλημα σε αυτή τη χώρα, είναι η βεβήλωση των ονομάτων που μάς κράτησαν όρθιους. Και χθες, το επίθετο Ξυλούρης πλήρωσε την είσοδο στην αρένα χωρίς να φταίει.
Ίσως, ναι: η πιο ηρωική πράξη αυτής της Εξεταστικής θα ήταν να προστατέψει την τιμή ενός ονόματος που κάποτε υπήρξε ο ίδιος ο ορισμός της αξιοπρέπειας. Γιατί, αλήθεια, με τη χθεσινή εικόνα…
το μόνο που έμεινε λερωμένο δεν είναι τα πρακτικά. Είναι το επίθετο. Η Εξεταστική θα έδειχνε περισσότερη αξιοπρέπεια αν του ζητούσε να αλλάξει επίθετο. Γιατί ο άνθρωπος δεν ντράπηκε. Κάποιος έπρεπε να ντραπεί για λογαριασμό του.
Η Μαύρη Γραμμή γράφεται κάθε πρωί. Μια σκέψη την ώρα που ο κόσμος ξυπνά ή ξανακοιμάται.
