Σε μια εποχή όπου η λέξη «γιορτή» κινδυνεύει να καταντήσει διακοσμητικό, το φωνητικό σύνολο En-Chor επιμένει να της επιστρέφει το νόημά της. Με αφετηρία το Μέγαρο Μουσικής Αθηνών και όχημα τη σύγχρονη φωνητική αρμονία, το σύνολο μιλά για τη χαρά ως στάση ζωής, για τη συλλογικότητα ως αντίβαρο στο «εγώ» και για τα Χριστούγεννα ως πράξη μνήμης και ελπίδας. Μια συζήτηση για τις φωνές που γίνονται μία, για τα κάλαντα που αποφεύγουν το φολκλόρ και για τη μουσική ως τον τελευταίο ασφαλή τόπο συνάντησης.
– Τί σημαίνει σήμερα μια χριστουγεννιάτικη συναυλία στο Μέγαρο, σε μια εποχή που η λέξη “γιορτή” έχει χάσει το βάθος της;
Ο Δημόκριτος είχε πει ότι “ζωή χωρίς γιορτή είναι μακρύς δρόμος χωρίς πανδοχείο”, χωρίς σημείο και χρόνο ανάπαυσης. Στο En-Chor πιστεύουμε ακράδαντα ότι η λέξη “γιορτή” βιώνεται από εκείνους που πιστεύουν πως το μέλλον επιφυλάσσει πολύ καλές και θετικές στιγμές. Κάθε εποχή, κάθε γενιά, έχει προβλήματα. Όμως, αν χαθεί το βάθος σε λέξεις και συναισθήματα όπως η γιορτή και η χαρά, ο κόσμος μας δεν θα έχει μέλλον…
– Ο χώρος του Μεγάρου αλλάζει τον τρόπο που τραγουδάτε ή απλώς αποκαλύπτει αυτό που ήδη υπάρχει;
Η αίθουσα διδασκαλίας της Μουσικής Βιβλιοθήκης “Λίλιαν Βουδούρη” του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών θα μπορούσε να θεωρηθεί για το En-Chor ως το καλλιτεχνικό του σπίτι. Εκτός αυτού, έχουμε την ευχέρεια να “μεταμορφωνόμαστε” ανάλογα με το εκάστοτε project και τόπο, πάντα, βέβαια, χωρίς να παρεκκλίνουμε από τις αρχές μας, μία εκ των οποίων είναι η αγάπη μας για το καλό τραγούδι.
– Πώς χτίζεται η ισορροπία ανάμεσα στο διεθνές ρεπερτόριο και τα ελληνικά κάλαντα χωρίς να γίνεται τουριστικό ή μουσειακό;
Με πολύ προσοχή στην επιλογή των τραγουδιών και από τα δύο διαφορετικά είδη, μπορεί να επιτευχθεί ένα εύηχο δέσιμο. Αρκεί να σας πω ότι στο πρόγραμμά μας έχουμε συνδυάσει έναν χριστιανικό ύμνο με ένα πασίγνωστο ξενόγλωσσο χριστουγεννιάτικο τραγούδι. Βέβαια, εάν δεν υπήρχαν στο En-Chor τα μέλη που έχουμε (με αντίστροφη αλφαβητική σειρά Γιούλη Φιλιππίδου, Βαγγέλης Νικολιδάκης, Στεφανία Μοροζίνη, Μαρία Μιχαλάκα, Κάσση Λάζαρη, Σοφία Κουνέλα, Κωσταντής Δεσπότης, Ευτύχης Βαρδουλάκης, Βαλσαμία Αθανασιά) τίποτα από αυτά δε θα ήταν εφικτό.
– Τί σημαίνει “σύγχρονη φωνητική αρμονία” για κάποιον που δεν την έχει ξανακούσει;
Η “αρμονία” με την έννοια της συνήχησης μουσικών φθόγγων (νοτών) έχει ξεφύγει προ πολλού από τα κλασικά πρότυπα, αλλά και από τα πιο σύγχρονα ρεύματα (jazz, pop κλπ) και αναζητά νέους δρόμους έκφρασης. Με τις φωνές του En-Chor και μέσα από τις εναρμονίσεις που γράφω αποκλειστικά για το σύνολο, φέρνουμε αγαπημένα τραγούδια του χθες στο σήμερα, με έναν ήχο σύγχρονο, που όμως δεν χάνει την αναφορά του στο αρχέτυπο.
– Η σύγχρονη φωνητική αρμονία έχει κοινό στην Ελλάδα ή ακόμα “εκπαιδεύεται”;
Εάν εννοείτε αν το κοινό ακούει πλέον πολυφωνικά σύνολα, τότε θα σας πω ότι ευτυχώς και ακούει και στηρίζει τις αξιόλογες προσπάθειες. Ολοένα και περισσότεροι ακροατές μαθαίνουν τί σημαίνει “φωνητικό σύνολο” και ποιά η διαφορά του από τη χορωδία. Η πολυφωνικότητα μπορεί να έχει ένα όμορφο και σημαντικό μέλλον στην ελληνική μουσική, καθώς οι περισσότεροι καλλιτέχνες στην εποχή μας σπουδάζουν το αντικείμενο και γνωρίζουν πολύ καλά πώς να χειριστούν τη δική τους φωνή ανάμεσα στις υπόλοιπες.
– Εννιά φωνές: πώς συνυπάρχει το “εγώ” με το “εμείς” σε ένα φωνητικό σύνολο;
Είναι κοινό χαρακτηριστικό όλων των μελών του En-Chor η αγάπη τους για την προσπάθεια που κάνουμε όλοι μαζί. Σίγουρα το “εγώ” έρχεται στην επιφάνεια σε πολύ λίγες – ευτυχώς – στιγμές, αλλά με τον διάλογο και την κατανόηση γίνεται πολύ γρήγορα ξανά “εμείς”.
– Τί ρόλο παίζει η μουσική επιμέλεια του Σάββα Ρακιντζάκη στη συνοχή και την ταυτότητα του En-Chor;
Η μουσική επιμέλεια σε ένα επαγγελματικό φωνητικό σύνολο, όπως το En-Chor, είναι ο ακρογωνιαίος λίθος, αφού χωρίς αυτήν, δεν θα υπήρχαν οι εναρμονίσεις των τραγουδιών ώστε να λειτουργήσει και να αναδειχθεί το φωνητικό σύνολο. Όμως, στη δική μας περίπτωση, μπορούμε να πούμε ότι έχουμε δύο ακρογωνιαίους λίθους, αφού οι συνδημιουργοί / συνιδρυτές του En-Chor είμαστε δύο: η μουσική επιμέλεια είναι δική μου, όμως, την καλλιτεχνική επιμέλεια την έχει η Καλή Βανδώρου, η οποία ασχολείται με όλα τα υπόλοιπα (κλείσιμο εμφανίσεων, οργάνωση προβών, σκηνική παρουσία του συνόλου, επιμέλεια προγράμματος συναυλιών, διαχείριση social media κλπ.). Στο σύγχρονο μουσικό γίγνεσθαι, οι δύο αυτοί τομείς παίζουν εξίσου καθοροστικό ρόλο, τόσο στην ταυτότητα ενός συνόλου, όσο και στη συνοχή του.
– Ποιά είναι η πρόκληση του να μεταφέρεις τη ζεστασιά των Χριστουγέννων σε έναν απαιτητικό, ακουστικά “καθαρό” χώρο όπως το Μέγαρο;
Η συγκεκριμένη αίθουσα ενδείκνυται για μουσικές παραστάσεις που αποπνέουν θαλπωρή και ζεστασιά. Πιστεύουμε ότι με τα τραγούδια που έχουμε επιλέξει όπως είπαμε και παραπάνω, θα πετύχουμε ένα -αν μη τί άλλο – αξιόλογο αποτέλεσμα.
– Η φιλική συμμετοχή του Άγγελου Ανδριανού τι προσθέτει δραματουργικά στη βραδιά;
Ο Άγγελος Ανδριανός είναι ένας έμπειρος καλλιτέχνης, με υπέροχη χροιά και μεγάλες φωνητικές ικανότητες. Η συμμετοχή του στη συγκεκριμένη εκδήλωση είναι ένας ακόμα λόγος που μας κάνει να ανυπομονούμε, καθώς κρίνοντας από τις πρόβες, φαίνεται ότι με τη ζεστασιά της φωνής του και με την όλη του παρουσία θα προσφέρει στο κοινό μια ξεχωριστή εορταστική βραδιά…
– Υπάρχει κάποιο τραγούδι αυτής της βραδιάς που σας επιστρέφει περασμένα δικά σας Χριστούγεννα;
Επειδή όλα τα τραγούδια (τόσο από το διεθνές ρεπερτόριο όσο και τα ελληνικά κάλαντα) είναι κομμάτια με τα οποία έχουμε όλοι μεγαλώσει, είναι λίγο δύσκολο να ξεχωρίσω. Ίσως τα “Κάλαντα Ικαρίας” που κυκλοφορήσαμε και στο YouTube να είναι ένα τραγούδι που έχω λίγο παραπάνω στην καρδιά μου, καθώς ήταν από τα πρώτα που εναρμόνισα για το En-Chor.
– Μια ευχή για την καινούργια χρονιά
Εύχομαι ψυχική και σωματική υγεία σε όλους. Να είμαστε καλά και να ανταμώσουμε ξανά του χρόνου.





