Μερικές λέξεις απλώς δεν ταιριάζουν μαζί. «Διαιτησία», «ΕΠΟ», «Ελληνικό Ποδόσφαιρο», «Ειρήνη» και «Ντόναλντ Τραμπ». Κι όμως, η FIFA κατάφερε να ενώσει τις τελευταίες δύο σε μια λαμπερή τελετή στην Ουάσινγκτον, απονέμοντας στον Αμερικανό πρόεδρο το πρώτο “Peace Prize” της ιστορίας της. Ένα βραβείο που μέχρι χθες δεν υπήρχε καν. Το σκηνικό: η μεγάλη κλήρωση του Παγκοσμίου Κυπέλλου 2026. Ο οικοδεσπότης Τράμπ να χαμογελά αυτάρεσκα. Ο πρόεδρος της FIFA, Τζιάνι Ινφαντίνο, να του απονέμει ένα βραβείο που θυμίζει περισσότερο μια πλάκα μεταξύ συναδέλφων, παρά σοβαρή διεθνή αναγνώριση.
Αναρωτιέστε για ποια ειρήνη ακριβώς μιλάμε; Για αυτήν, που στην προεδρική του θητεία ο Τραμπ συνδέθηκε με βίαιες στρατιωτικές και κατασταλτικές πολιτικές, από τα drone strikes μέχρι τη σκληρή μεταναστευτική αντιμετώπιση και τις επιλογές στη Γάζα, πράγματα όχι και τόσο βραβεύσιμα. Έτσι, ενώ η FIFA δηλώνει αυστηρή ουδετερότητα απέναντι στην πολιτική, σήμερα μοιάζει να λειτουργεί σαν άριστος PR agent υπέρ ενός ηγέτη που βλέπει την ειρήνη ως επιχείρημα προεκλογικής εκστρατείας.
Αν το βραβείο ήταν μέρος ενός κανονικού συστήματος αξιολόγησης, με κριτήρια, διαφάνεια, ουσία θα είχε κάποιο βάρος. Αλλά η κίνηση της FIFA είναι στην ουσία ένα “made-up” βραβείο, πολύ πιο κοντά στην πολιτική βιτρίνα παρά στην ουσία της ειρήνης. Η επιλογή δεν μοιάζει τυχαία. Η FIFA, ένας οργανισμός με τεράστια οικονομική και πολιτική δύναμη, επιλέγει να βραβεύσει τον πιο ισχυρό άνθρωπο στον κόσμο. Και αυτό μοιάζει, λιγότερο με αναγνώριση και περισσότερο με παιχνίδι εξουσίας και συμβόλων.
Όταν η «ειρήνη» γίνεται brand name
Η επιλογή της στιγμής δεν είναι τυχαία. Το 2026 Παγκόσμιο Κύπελλο φιλοξενείται στις ΗΠΑ (μαζί με Καναδά και Μεξικό). Το μήνυμα της FIFA; «Εμείς είμαστε με όποιον κρατά τα κλειδιά του ποδοσφαιρικού ταμείου». Κι αυτό δεν είναι πρώτη φορά. Από Μουντιάλ σε Qatar και Ρωσία, η ομοσπονδία δεν χάνει ευκαιρία να χαμογελά σε εκείνους που μπορούν να την εξυπηρετήσουν. Τώρα, με ένα βραβείο βιτρίνα, η Ινφαντινο-κρατούμενη FIFA γράφει μόνη της τα standards της: όχι ηθική, αλλά επιρροή.
Όταν το ποδόσφαιρο δεν είναι ποδόσφαιρο
Η επιλογή αυτή δείχνει κάτι ενδιαφέρον για τη FIFA. Το ποδόσφαιρο πια δεν είναι μόνο παιχνίδι. Είναι μαγαζί, είναι εξουσία, είναι δύναμη. Το βραβείο δεν τιμά την «ειρήνη». Τιμά την πολιτική, την φιλοδοξία, τα συμφέροντα. Όταν μία αθλητική ομοσπονδία αρχίζει να λειτουργεί με όρους «πολιτικής σαγήνης» και όχι ως ουδέτερος φορέας, τότε το ίδιο το άθλημα κινδυνεύει να χάσει όχι μόνο την αθωότητά του, αλλά και τη νομιμοποίησή του ως κοινός τόπος.
Ίσως, όπως κάποιος σχολίασε, το «ειρηνικό μετάλλιο» να είναι τελικά περισσότερο για να λαμπυρίζει στο λαιμό ενός προέδρου. παρά για να φωτίσει τις σκοτεινές γωνιές της πολιτικής. Και καθώς το ποδόσφαιρο βαδίζει όλο και πιο αποφασιστικά ως όχημα πολιτικής προβολής και εξουσίας, σπανίως το είδαμε να γίνεται τόσο απροκάλυπτα όσο τώρα. Καλωσήρθατε στη νέα εποχή του global sportswashing.
