Δεν θα το καταλάβεις από τις ειδήσεις. Θα το καταλάβεις από την αντλία. Από εκείνη τη στιγμή που κοιτάς την τιμή και σταματάς πριν γεμίσεις. Όχι γιατί δεν χρειάζεσαι καύσιμο, αλλά γιατί έχεις ήδη αρχίσει να προσαρμόζεσαι. Και κάπου εκεί, έρχεται το κράτος να σε βοηθήσει. Με ένα Fuel Pass που μοιάζει με ανάσα. Με μια επιδότηση που υπόσχεται ότι “θα περάσει”. Αλλά αυτό που δεν λέγεται είναι το πιο σημαντικό. Τίποτα δεν περνάει. Απλώς διαχειρίζεται. Η αύξηση των καυσίμων δεν είναι μια λεπτομέρεια της κρίσης. Είναι η αρχή της. Από εκεί ξεκινάει όλη η αλυσίδα που καταλήγει στο καλάθι σου. Γιατί το καύσιμο δεν είναι ένα προϊόν ακόμα. Είναι αυτό που κινεί τα πάντα.
Όταν ανεβαίνει η βενζίνη ανεβαίνουν όλα. Μεταφορές, παραγωγή, τρόφιμα, ενέργεια. Το κόστος δεν μένει στην αντλία. Διαχέεται. Το Fuel Pass δεν έρχεται για να αλλάξει την τιμή. Αλλά για να την κάνεις ανεκτή. Αυτό είναι που πρέπει να ειπωθεί καθαρά. Το Fuel Pass δεν είναι λύση. Είναι μηχανισμός. Ένας τρόπος να συνεχίσει να λειτουργεί το ίδιο σύστημα χωρίς να αλλάξει τίποτα ουσιαστικό.
Η τιμή στην αντλία παραμένει υψηλή. Οι φόροι παραμένουν ίδιοι. Το κράτος συνεχίζει να εισπράττει. Και σου επιστρέφει ένα μικρό μέρος, στοχευμένα και προσωρινά, για να αντέξεις. Δεν μειώνεται η ακρίβεια. Διαχειρίζεται. Το ίδιο κράτος που σε επιδοτεί για να αντέξεις την αύξηση, είναι αυτό που κερδίζει από αυτήν. Οι ειδικοί φόροι κατανάλωσης και ο ΦΠΑ στα καύσιμα αποτελούν μία από τις βασικότερες πηγές εσόδων. Όσο ανεβαίνει η τιμή, τόσο αυξάνονται και τα έσοδα. Άρα η επιδότηση δεν ακυρώνει την αύξηση. Την εξισορροπεί. Σου επιστρέφει ένα μικρό μέρος από κάτι που ήδη έχεις πληρώσει.
Και τότε προκύπτει το ερώτημα που δεν συζητιέται όσο θα έπρεπε. Θα μπορούσε να γίνει κάτι άλλο; Η απάντηση είναι ναι. Μια πραγματική μείωση των ειδικών φόρων κατανάλωσης ή του ΦΠΑ θα έριχνε την τιμή στην αντλία άμεσα. Θα μείωνε το κόστος σε όλη την αλυσίδα. Θα χτυπούσε την ακρίβεια εκεί που ξεκινά. Αλλά αυτή είναι μια διαφορετική επιλογή. Γιατί η μείωση φόρων δεν είναι προσωρινή. Δεν είναι στοχευμένη. Δεν είναι εύκολα αναστρέψιμη. Και κυρίως, κοστίζει. Δισεκατομμύρια σε έσοδα που το κράτος δεν θέλει ή δεν μπορεί να χάσει.
Το Fuel Pass αντίθετα είναι ελεγχόμενο. Δίνεται, σταματά, προσαρμόζεται. Δεν αλλάζει το σύστημα. Το συντηρεί. Και αυτό είναι το σημείο που όλα ξεκαθαρίζουν. Δεν επιλέγεται η λύση που μειώνει το πρόβλημα.
Επιλέγεται η λύση που το διαχειρίζεται. Και όσο οι τιμές της ενέργειας παραμένουν υψηλές, όσο η αβεβαιότητα γύρω από τα Στενά του Ορμούζ συνεχίζεται, όσο το καύσιμο γίνεται πιο ακριβό, αυτό το μοντέλο θα επαναλαμβάνεται. Όχι με σοκ. Με συνήθεια.
Βάζεις λιγότερο καύσιμο. Αγοράζεις πιο προσεκτικά. Κόβεις χωρίς να το ονομάζεις. H ακρίβεια παύει να είναι κρίση και γίνεται κανονικότητα. Το πιο ανησυχητικό δεν είναι ότι η βενζίνη ξεπέρασε τα 2 ευρώ. Είναι ότι αρχίζεις να το θεωρείς λογικό. Το πιο ανησυχητικό δεν είναι ότι υπάρχει επιδότηση. Είναι ότι παρουσιάζεται σαν λύση. Το Fuel Pass δεν υπάρχει για να πέσει η τιμή. Υπάρχει για να συνεχίσεις να τη πληρώνεις.
Η Μαύρη Γραμμή γράφεται κάθε πρωί. Μια σκέψη την ώρα που ο κόσμος ξυπνά ή ξανακοιμάται.
