Από το Wonderwall και τους Oasis μέχρι τους Daft Punk και τη Rosalía, η μουσική έγινε για πρώτη φορά κομμάτι της ταυτότητας κάθε εθνικής ομάδας στο Παγκόσμιο Κύπελλο.
Κλείσε για λίγο τα μάτια και προσπάθησε να θυμηθείς έναν μεγάλο αγώνα Μουντιάλ. Το πιθανότερο είναι ότι πρώτα θα σου έρθει μια εικόνα. Ένα γκολ. Μια απόκρουση. Ένας πανηγυρισμός. Αν επιμείνεις λίγο περισσότερο ίσως θυμηθείς κάποιον ήχο. Ένα σύνθημα από τις εξέδρες, ένα τραγούδι που ένωνε χιλιάδες ανθρώπους, μια στιγμή που ένα ολόκληρο γήπεδο άρχισε να τραγουδά σαν μία φωνή. Για δεκαετίες η μουσική στο Παγκόσμιο Κύπελλο έμοιαζε με μια λεπτομέρεια της τηλεοπτικής παραγωγής. Υπήρχε αλλά σπάνια την πρόσεχε κανείς. Στο Μουντιάλ του 2026 όμως έγινε μέρος της ίδιας της αφήγησης.
Το ποδόσφαιρο κατάλαβε ότι σήμερα οι μεγάλες διοργανώσεις δεν μένουν στη μνήμη μόνο μέσα από τις εικόνες τους. Μένουν και μέσα από τους ήχους τους. Ένα τραγούδι μπορεί να γίνει εξίσου αναγνωρίσιμο με ένα γκολ. Ένα ρεφρέν μπορεί να συνοδεύσει μια φωτογραφία που θα κάνει τον γύρο του κόσμου. Μια μελωδία μπορεί να μετατρέψει έναν πανηγυρισμό σε κοινή εμπειρία εκατομμυρίων ανθρώπων. Γι’ αυτό και η FIFA δεν αντιμετώπισε φέτος τη μουσική ως διακοσμητικό στοιχείο. Κάθε εθνική ομάδα κλήθηκε να δημιουργήσει τη δική της μουσική ταυτότητα. Ένα τραγούδι για την παρουσίαση της ενδεκάδας. Άλλο για το ζέσταμα. Άλλο για τη στιγμή του γκολ. Άλλο για τη νίκη. Δεν πρόκειται για playlists. Πρόκειται για μια συνειδητή προσπάθεια να αποκτήσει κάθε ομάδα έναν ήχο που να την εκφράζει.
Το ακόμη πιο ενδιαφέρον είναι ότι αυτή η διαδικασία δεν σταματά όταν αρχίζει το τουρνουά. Οι άνθρωποι της FIFA παρακολουθούν ποιες μουσικές επιλογές λειτουργούν μέσα στα γήπεδα, ποιες κάνουν τους φιλάθλους να τραγουδούν αυθόρμητα και ποιες μετατρέπονται σε viral στιγμές στα κοινωνικά δίκτυα. Το soundtrack του Μουντιάλ εξελίσσεται μαζί με το ίδιο το τουρνουά. Αν ένα τραγούδι αποκτήσει δική του δυναμική, μπορεί να ακουστεί ξανά και ξανά, ακόμη κι αν δεν βρισκόταν στις αρχικές επιλογές μιας ομάδας.
Αυτό έγινε με την Αγγλία. Το Wonderwall των Oasis δεν περιλαμβανόταν στις επίσημες μουσικές επιλογές της. Όταν όμως μετά τον πρώτο αγώνα ο Harry Kane και ο Jude Bellingham στάθηκαν μπροστά στους φιλάθλους και τραγούδησαν μαζί τους η στιγμή ταξίδεψε σε όλον τον κόσμο. Το τραγούδι δεν επέλεξε απλώς την ομάδα. Το επέλεξαν οι ίδιοι οι φίλαθλοι.
Κάτι αντίστοιχο συνέβη και στις Ηνωμένες Πολιτείες με το Take Me Home, Country Roads. Δεν ανήκε στις επίσημες μουσικές επιλογές των διοργανωτών. Παρ’ όλα αυτά, όταν δεκάδες χιλιάδες φίλαθλοι το τραγούδησαν αυθόρμητα στο Σιάτλ, έγινε ένα από τα πιο χαρακτηριστικά ηχητικά στιγμιότυπα του τουρνουά. Ήταν ακόμη μία απόδειξη ότι η κουλτούρα των εξεδρών δεν σχεδιάζεται πάντα από τα γραφεία. Συχνά γεννιέται μέσα στο ίδιο το γήπεδο.
Οι μουσικές επιλογές κάθε χώρας αποκαλύπτουν επίσης κάτι βαθύτερο από το μουσικό της γούστο. Αποκαλύπτουν πώς θέλει να αφηγηθεί τον εαυτό της. Η Αγγλία παραμένει πιστή στο Sweet Caroline και το Three Lions, τραγούδια που εδώ και χρόνια αποτελούν κομμάτι της ποδοσφαιρικής της ταυτότητας. Η Γαλλία επιλέγει τους Daft Punk για τη στιγμή του γκολ και το Freed From Desire για τους πανηγυρισμούς, συνδέοντας τη σύγχρονη γαλλική ηλεκτρονική μουσική με ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα ποδοσφαιρικά anthems της Ευρώπης. Η Βραζιλία, αντίθετα, δεν θα μπορούσε να ακουστεί διαφορετικά. Samba, pagode και ρυθμοί που θυμίζουν καρναβάλι συνοδεύουν σχεδόν κάθε εμφάνισή της. Δεν πρόκειται μόνο για μουσικές επιλογές. Είναι μια υπενθύμιση ότι για τους Βραζιλιάνους το ποδόσφαιρο παραμένει πρώτα απ’ όλα γιορτή.
Η πιο ευρηματική επιλογή ίσως ανήκει στη Βοσνία. Μετά τις νίκες ακούγεται το U.S.A. των Dubioza Kolektiv, ένα τραγούδι που σατιρίζει το βαλκανικό όνειρο της μετανάστευσης στην Αμερική. Σε ένα Παγκόσμιο Κύπελλο που διεξάγεται στις Ηνωμένες Πολιτείες, η επιλογή αποκτά έναν δεύτερο συμβολισμό. Η μουσική γίνεται πολιτισμικό σχόλιο. Μέχρι πριν από λίγα χρόνια όταν μιλούσαμε για τη μουσική ενός Μουντιάλ, σκεφτόμασταν σχεδόν αποκλειστικά το επίσημο τραγούδι της διοργάνωσης. Από το Waka Waka μέχρι το Wavin’ Flag, κάθε τουρνουά είχε ένα τραγούδι που προσπαθούσε να το εκπροσωπήσει.
Το 2026 συμβαίνει το αντίθετο. Το επίσημο τραγούδι έχει πολύ μικρότερη σημασία από εκείνα που γεννιούνται μέσα στις εξέδρες. Οι πιο δυνατές μουσικές στιγμές δεν δημιουργούνται σε κάποιο στούντιο ηχογράφησης αλλά στις κερκίδες, όταν χιλιάδες άνθρωποι αποφασίζουν αυθόρμητα να τραγουδήσουν το ίδιο ρεφρέν. Είναι μια αλλαγή που λέει πολλά για την εποχή μας. Η ποδοσφαιρική κουλτούρα δεν επιβάλλεται πλέον από πάνω προς τα κάτω. Χτίζεται συλλογικά, μέσα από τους ίδιους τους φιλάθλους.
Δεν είναι τυχαίο ότι το Freed From Desire της Gala παραμένει το πιο δημοφιλές τραγούδι του τουρνουά, έχοντας επιλεγεί από πολλές διαφορετικές εθνικές ομάδες. Ένα dance κομμάτι που κυκλοφόρησε πριν από σχεδόν τριάντα χρόνια εξακολουθεί να λειτουργεί ως το απόλυτο soundtrack της ποδοσφαιρικής έκστασης. Γιατί στο ποδόσφαιρο, όπως και στη μουσική, ο χρόνος μετριέται διαφορετικά. Τα τραγούδια δεν παλιώνουν όταν συνδέονται με συλλογικές αναμνήσεις.
Σε είκοσι χρόνια δύσκολα θα θυμόμαστε ποια μουσική είχε επιλέξει κάθε εθνική ομάδα. Θα θυμόμαστε όμως ότι κάποια στιγμή, σε ένα γήπεδο γεμάτο ανθρώπους από δεκάδες διαφορετικές χώρες, χιλιάδες φωνές τραγούδησαν μαζί το ίδιο ρεφρέν χωρίς να χρειάζονται μετάφραση. Και ίσως αυτό να είναι το πιο ακριβές πορτρέτο του σύγχρονου Παγκοσμίου Κυπέλλου. Ένα τουρνουά όπου οι μεγάλες στιγμές δεν γράφονται μόνο με την μπάλα στα πόδια, αλλά και με τη μουσική που τις συνοδεύει.
